LM1875 ile iyi kalite ampli tasarımı

[taydin]

Eminim çok ufak bir problem kaldı, o da hallolunca gümbürdemeye başlayacak!

Gebze taraflarına yakınsanız bir ara kahveye gelin, amfiyi de getirin, biraz beraber bakalım Başarı garantisi vermiyorum, ama üzerinde beraber kafa yormanın keyifli olacağı garanti

[Kazasker]

BUNLAR OLAMAZ. OLMAMALI.
SÜREKLİ DEĞİŞEN TEMAS DİRENCİ TEMASSIZLIK DEMEKTİR.
Tüm çabalar boşa gitmiş.
Acilen alüminyum bir levha temin etmelisin.

abi kaç ohm olmalı normalde, 

[Kazasker]

Eminim çok ufak bir problem kaldı, o da hallolunca gümbürdemeye başlayacak!

Gebze taraflarına yakınsanız bir ara kahveye gelin, amfiyi de getirin, biraz beraber bakalım Başarı garantisi vermiyorum, ama üzerinde beraber kafa yormanın keyifli olacağı garanti

    sağolun hocam. yolum düşerse mutlaka uğrarım. ben de esenlerdeyim. yer biraz ters ama bir plan yapayım 

[Mr_YAMYAM]

abi kaç ohm olmalı normalde, 

30W güç için takibi 5A akıtılması gerekiyorsa, 10mV parazitik için hesaplarsak...
0.002X5=0.010V yani 10 mili volt.
Bu kadara gerek yok, 20mV olmaz mı dersen, 0.004ohm
Yok aabi biz profesyonel değiliz, Ampli kazancımız da yüksek değil, fiş almayacağım idare et dersen 0.1 ohm kabul edilebilir.
0.1 ohm üzerinden 1A akıtırsak üzerinde 100mV gerilim düşümü olacaktır. En basit bir ampli bile olsa bu seviye yükseltilerek karşına gürültü olarak çıkacaktır.
Kısacası sınır kabul edilebilir.
EK BİLGİ:
Bir iletken tel frekansa göre direnç göstermektedir.
[attach type=image]10229[/attach]
Frekans arttıkça o iletkeni artık iletken olarak değil, bir çeşit DİRENÇ olarak düşünmeliyiz. Bu direncin üzerinden geçen akım doğrultusunda üzerinde bir gerilim indüklenmektedir.
İndüklenen bu gerilim tüm ground hatlarını etkileyerek yükseltici kazancı doğrultusunda yükseltilirler.
GROUN PLANE uygulaması bu sebeple önem taşımaktadır.
Tüm dönüş hatlarımızı iletkenlerle yapmak yerine kalın bir metal aksam üzerinden akıtabilirsek, frekans etkileşimini en az seviyeye indirmiş oluruz. Çünkü kalın iletkenlerin indüktif etkileri daha azdır.
Üstelik kalın bir iletkenin iç direnci daha düşük olacağından bir avantaj daha sağlamaktadır.
Yani 10cm uzunluğundaki bir bakır tel 0.001 ohm ise 10cm uzunluğundaki bir bakır levhanın direnci belki de 0.00001 ohm olacaktır.
Ancak ground plane uygulamasında bakır aksam kullanımı pahalı olduğu için alüminyum ya da demir kullanılabilmektedir.
Bu metallerin öz direnci doğrultusunda kullanılan mesafe ne denli uzun olsa da yine fazlaca direnç göstermeyeceklerdir.
@taydin  hocamın da fikirlerini almak isterim.

[taydin]

Konuyla ilgili komik bir anımı anlatayım. Meslek lisesinde okuyorum, yaz tatili için memleketteyim. Bir televizyon tamircisinin yanında çırak olarak çalışıyorum. Bu ustamız, sıradan televizyon tamirinin çok ötesine geçmiş, Almanya'dan getirtttiği VHF ve UHF televizyon aktarıcı cihazlarının birebir aynısını yapıyordu! O zamanlar televizyon uydudan değil, yerel vericiler ve VHF/UHF antenlerle seyrediliyordu. Çukurda kalıp da yayın alamayan köyler de bizim Vedat usta'ya VHF/UHF aktarıcı sipariş ediyor, bu cihaz da dağın tepesinden aldığı sinyali köye "aktarıyordu".

Usta bir köyün cihazını bitirmiş, test ediyordu. UHF frekans bandında 20W gibi bir güç elde ediyor, bunu 30W'a çıkarana kadar habire devre üzerindeki trimerleri çevirip duruyordu.

Bir oto elektrikçisi geldi, çaylar söylendi ... Bizim usta bir floresan ampulünü aldı eline, ampul hiçbir yere bağlı değil, ama güçlü RF'in yarattığı elektrik alanında kendiliğinden yanıyor  ) Oto elektrikçisine dönüp, "usta, nasıl oluyor bu iş?" diyor, usta da "iyi hile yapmışsın, nerede pil, ampulün içinde mi?" diye soruyor ...

Sonra Vedat usta RF vericinin çıkışına bir otomobil sinyal ampulü takıyor, ampul yanıyor. Sonra da oto elektrikçisine "şu ampulü kısa devre et cımbızla, bakalım ne olacak" diyor, ve ampul kısa devre edilince söneceğine daha kuvvetli yanıyor.

Bizim oto elektrikçi "ulan bildiklerimi de unutmadan gideyim ben" diyor ve gidiyor  )

RF frekans bölgesinde devrenin her tarafında gizli bobinler, kapasitörler, transformatörler var. İşin içinden çıkmak çok zor.

[taydin]

Amfi devrelerinde istenen, giriş ve çıkış empedanslarının, cihazın çalışma frekans aralığında mümkün mertebe rezistif olması. Yani saf direnç gibi davranması. Eğer resiztif değilse, iki türlü bozulma meydana gelir:

- Kazanç cevabı frekansa göre değişir.
- Faz cevabı frekansa göre değişir.

Eğer devrede kesinlikle elimine edemediğimiz kapasitif veya endüktif davranış var ise, o zaman özel kompanzasyon devreleri ile bunların etkisi giderilmeye çalışılır.

[Kazasker]

yamyam abi 0001 ohm mu   bizim graund plane baya dirençli o zaman . yeni .plane işine grdim bakalım hayırlısı.
taydin abi  eski tv tamircileri takdir edilecek insanlar hakkaten.  dediğiniz gibi enterfere gibi bir durum söz konusu bunu en aza indirmek için. .plane dışında ne yapabilirim.
ayrıca yamyam abi daha önceki sohbetimizde giriş ayarlı direncin düşük olması gürültüyü azaltır demiştiniz. 25k trimpot taksam fayda sağlar mı?

bu arada video çektim yükleniyor. devre kararsız derken anlatmak istediğimi videoya çektim bu sefer. birazdan ilave ederim buraya.

[Mr_YAMYAM]

25K trimpot takarsan giriş gürültülerin azalır.
Ama bass seslerdeki kaybın artar.
Ground plane demir de olsa direnci bu kadar yüksek olmamalıdır.
Sen montajda hata yapmışsındır.
Ben alüminyum önerirken temiz bir plaka anlamında önermiştim.
Paslı boyalı olduktan sonra alüminyum da fark etmez.

[Kazasker]

slm. dünkü test videosu çok geç yüklendi. kususra bakmayın    uzun bir test oldu. bu gün de durum ayı. 10dk oldu sorun yok. sistem hala soğuk..

https://www.youtube.com/watch?v=cdlr_smcaiE&t=1s

[Mr_YAMYAM]

İyi kalite ampli yapabilmek sanıldığı kadar kolay değildir. Hevesin kırılmasın.
Sadece bir osiloskop bile bu tasarımdaki çoğu sorunların görülmesine yardımcı olabilir ve sorunlar çözülebilir.
Ancak osiloskopumuz olmadığı için elbette göz kararı ilerleyebiliyoruz.
Giriş trimpotlarını kaç oranında ayarladın bilmiyorum ama, yarı yarıya kısık olması ideal olmalıydı.
Yani giriş seviyeni yarı yarıya düşürmüş olacaksın.
Giriş seviyen 1Vpp ise ton kontrol giriş entegrene 0.5V giriyor demektir. Sen bu gerilimi 10Kat artırdığına göre ton kontrol çıkışında 5V luk bir seviye demektir ki, +/-15V ile çalışan bir opamp her durumda bozmaması lazımdır.
Balans potunun devreye girmesiyle bas seslerde düşme görülmektedir. Bu olay balans potunun değeri ile ilgilidir.
Balans potunun volüme potundan 2 katı değerde olması gerekmektedir. Yani volüme potun 100K ise balans potun 200K olmalıdır. Aynı testi, 50K volüm potu kullanarak tekrar yapabilirsin.
Balans potunun sağ ya da sola hareketinde oluşan çat sesi, kanallardan birisinin PRE-GROUND ile irtibatlanmasından kaynaklanmaktadır.
Yani senin PRE_GR noktan doğru değil. Bu olay genellikle amplinin pre-state ground noktası ile volüme devresindeki pre state ground arasında potansiyel farkı oluşmasından kaynaklanır.
Ampli üzerindeki jumperları sökmemişsen, ve amplinin pre st ground noktasını ilmine göre tespit edilen pre-st ground ile irtibatlandıramamışsan bu sorun oluşur.
NOT:
Az bir hıss sesi bile olmaması lazımdır. Kabul edilebilir gürültü seviyesi kulağını hoparlöre dayadığında ancak duyulabilen hıss sesidir.

[Kazasker]

Giriş tempoları ayarladığımız gibi 25k. Völüm poti 100k, balans potu 200k. Jumperler bağlı. Şimdi kontrol ettim temassizlik yok. Mevcut durum bu. Yeni plane de durum nasıl olacak bakalım.

[memleket]

Ampli üzerindeki jumperları sökmemişsen, ve amplinin pre st ground noktasını ilmine göre tespit edilen pre-st ground ile irtibatlandıramamışsan bu sorun oluşur.

Giriş tempoları ayarladığımız gibi 25k. Völüm poti 100k, balans potu 200k. Jumperler bağlı. Şimdi kontrol ettim temassizlik yok. Mevcut durum bu. Yeni plane de durum nasıl olacak bakalım.

Jumperler sökülece mi sökülmeyecek mi?

[Mr_YAMYAM]

Jumperler sökülece mi sökülmeyecek mi?

JUMPER'ların sökülme kuralı.
Ampli pre state ground bağlantısı, bağımsız birer iletken ile sistemin pre-st ground noktasına (LOUDNESS DEVRESİNDEKİ) taşınmalıdır.
Bu iletkenlerin gidişatı çok önemlidir. Başka devrelerden ve enterferelerden etkilenmeyecek şekilde ve en DÜZ bir şekilde pre state ground noktasına götürülmelidir.
Bu iletkenlerin sinyal taşıyıcı iletkenlerin blendajından ayrı yapılması da gerekebilir. Yani volüme den gelen sinyal kablolarının şaselerinin kullanımı, devreyi etkiliyorsa, ayrı bir iletken kullanılmalı, sinyal kablosu blendajının ampli tarafındaki uç boş bırakılmalıdır.
Teknik yetersizliklerden dolayı bu uygulamalar yapılamıyorsa, jumperler takılı kullanılabilir. Ancak bu sefer de sinyal kablosunun blendaj ucu ampli nin girişinden kesilmelidir.

[Mr_YAMYAM]

İLAVE NOT:
Test videosundan anlaşıldığı kadarıyla, ampli çıkış seviyen O-L olmaktadır. Yani bozulmaya gitmektedir.
Ancak hoparlörlerinin kazancı alçak frekanslarda yeterli olmadığı için. bu bozulmayı algılayamamaktasın.
Kulak ile yapılan testlerde hoparlörler son derece önemlidir.
Mümkünse büyük ve kazançlı hoparlör kullanmalısın. Eğer başka hoparlörün yoksa mevcut hoparlörlerini daha büyük bir kutuya yapmalısın.
Test etmek amacıyla bu hoparlörleri büyükçe bidonların ağzına kapatarak kullanabilirsin. Yani su bidonlarını kabin olarak kullanacaksın.

[Kazasker]

Su bidonu    iyi fikirmis abi. Tuttum bunu. Yarın iki tane patlatayım    ovall hoparlörü koysam olur mu bidona.

[Mr_YAMYAM]

Su bidonu    iyi fikirmis abi. Tuttum bunu. Yarın iki tane patlatayım    ovall hoparlörü koysam olur mu bidona.

Olmaz. ŞÖYLE Kİ.
Bidonun ağzı tamamen kapanmalıdır. Yanlardan hava alırsa rezonans bozulacaktır.
Hoş ne kadar bozulsa da kazanç önemli olduğu için iş görecektir ama burada 50Hz ve altı için kazanç arıyoruz.
Bidonların iç hacmi en az 20 litre olmalıdır. Daha büyük olması daha iyidir.
HAA NOT:
Oval hoparlörleri bir tahtaya uyarlayıp ta tahtayı bidona kapatırsan olur.
Yani tahtada bidonun ağzını tam kapatacak şekilde yuvarlak delik olmalıdır.
Özetle belirtirsek.
Bir tahtaya yuvarlak delik aç. Bu deliğin çapı bidonun ağzından daha dar olmalıdır.
Bu tahtaya oval hoparlörleri montele.
Tahtayı bidonun ağzına kapat iş tamamdır.

[Kazasker]

ilk sistemi ölçtütğümde sorun yoktu. baslar çalışmıyordu sadece, ölçümlerde kısa devre de yoktu. besleme ayarlandığı gibi...
sonra ton kontrol kondansatör yenilendi, bass problemi bitti, bu sefer çıt sesi gelmeye başladı yüksek baslarda. her yeri ölçtüm ama dün son ayakta giriş çıkış kısa devre ölçümü yaptım oda ne . çıkış pozitif kanallar kısa devre.... aynı şekilde sinyal varken giriş portları da .... anlamıyorum devrede kısa devre yapan yer  yok. yeni kablolar aldım. yeniden sinyal kablosu dahil hat çekeceğim.  devreyi yeni bir levhaya kurup test edeceğim. montaj hatası var yapmışım sanki....

[Mr_YAMYAM]

ilk sistemi ölçtütğümde sorun yoktu. baslar çalışmıyordu sadece, ölçümlerde kısa devre de yoktu. besleme ayarlandığı gibi...
sonra ton kontrol kondansatör yenilendi, bass problemi bitti, bu sefer çıt sesi gelmeye başladı yüksek baslarda. her yeri ölçtüm ama dün son ayakta giriş çıkış kısa devre ölçümü yaptım oda ne . çıkış pozitif kanallar kısa devre.... aynı şekilde sinyal varken giriş portları da .... anlamıyorum devrede kısa devre yapan yer  yok. yeni kablolar aldım. yeniden sinyal kablosu dahil hat çekeceğim.  devreyi yeni bir levhaya kurup test edeceğim. montaj hatası var yapmışım sanki....

Bu şekilde bir ölçüm bilimsel değildir.
Sadece avometre ile giriş çıkış veya bir elektronik devredeki kısa devre ölçümü yapılamaz.
Sadece fiziki temas var mı diye kontrol edilebilir ki, böyle birşey olsaydı bulunan kanal hiç çalışmamalıydı.
Sinyal varken giriş portları kısa devre görünüyorsa kaynak çıkış empedansın çok düşüktür.
Bu devredeki ölçüm ve tasarım şöyle olmalıdır.
1) Tüm besleme gerilimleri hem boşta hem de devre çalışırken test edilmeli ve belirtilen toleransların dışındaki değerlere izin verilmemelidir.
2) GROUND tekniği ve bağlantı doğruluğu ilmine göre hem gözlemlenmeli, hem de mümkün mertebe ölçülmelidir.
3) Kullanılan malzeme kalitesi ve devreye uygunluğu, ilk etapta değerlerinin ve toleranslarının ölçümü ile tespit edilmelidir. Günümüzdeki çoğu basit avometreler bile kondansatör ölçebilmektedirler.
Olası şüphelerde devre elemanı resimlenerek, forum içerisinde gösterilerek bilgi alınmalıdır.
Bazı basit ölçümler ve okunması gerekli değerler.
İnput RCA jack canlı ve şase arası: Her iki kanal için de aynı olmalıdır.
Ton kontrol bağlı iken ve belirlenen trimpotlar 50K iken okunacak değer 50K dır. Ton kontrolün input bağlantısı söküldüğünde buradan ölçülen değer sonsuz olmalıdır.
LM1875 in giriş uçları arasında omik olarak 51K okunmalıdır. Volüme potu devreye alınırsa bu değer potun açıklığı doğrultusunda değişmelidir.
Şase iletkenleri ve vidalama arasındaki omik değerler hassas olarak ölçülmelidir. Olası temas sorunlarına meydan verilmemelidir. Bu ölçümdeki kriter civatalar arası değil, baskı devre kartındaki ilgili PCB yoludur.

[Kazasker]

Bu devredeki ölçüm ve tasarım şöyle olmalıdır.
1) Tüm besleme gerilimleri hem boşta hem de devre çalışırken test edilmeli ve belirtilen toleransların dışındaki değerlere izin verilmemelidir.
2) GROUND tekniği ve bağlantı doğruluğu ilmine göre hem gözlemlenmeli, hem de mümkün mertebe ölçülmelidir.
3) Kullanılan malzeme kalitesi ve devreye uygunluğu, ilk etapta değerlerinin ve toleranslarının ölçümü ile tespit edilmelidir. Günümüzdeki çoğu basit avometreler bile kondansatör ölçebilmektedirler.
Olası şüphelerde devre elemanı resimlenerek, forum içerisinde gösterilerek bilgi alınmalıdır.
Bazı basit ölçümler ve okunması gerekli değerler.
İnput RCA jack canlı ve şase arası: Her iki kanal için de aynı olmalıdır.
Ton kontrol bağlı iken ve belirlenen trimpotlar 50K iken okunacak değer 50K dır. Ton kontrolün input bağlantısı söküldüğünde buradan ölçülen değer sonsuz olmalıdır.
LM1875 in giriş uçları arasında omik olarak 51K okunmalıdır. Volüme potu devreye alınırsa bu değer potun açıklığı doğrultusunda değişmelidir.
Şase iletkenleri ve vidalama arasındaki omik değerler hassas olarak ölçülmelidir. Olası temas sorunlarına meydan verilmemelidir. Bu ölçümdeki kriter civatalar arası değil, baskı devre kartındaki ilgili PCB yoludur.

tamamdır abi..

[Kazasker]

Güncel ölçümler.
Girişler sinyal olduğunda müzik ritmine gore çıkışlar her daim kısa devre. Tabi hp. Takılı iken.
[attach type=thumb]10281[/attach][attach type=thumb]10283[/attach]