Ütü ile Kolay Baskı Devre (pcb) Hazırlama

Basit kolay baskı devre pcb çıkartma hazırlamak için ütü ile ve a4 kağıt ile yapılan bir baskı devre hazırlama yöntemi bende uzun süredir kullanıyorum ilk denemelerde az çok hatalar oluyor ama sonrasında alışıyor.Yücel kardeşim detaylı resimli bir anlatım hazırlamış çalışmalarınızda çok faydası olacak. Ayrıca farklı profosyonel baskı devre pcb hazırlama yöntemleri için “Bilgisayar uygulamaları masm tasm pcb baskı devre” yazısına da bakmanızı öneririm
![]()
ÜTÜ İLE BASKI PCB DEVRE ÇIKARTMA RESİMLİ ANLATIM
Hazırlayan ve sunan : Yücel Temel
Evet arkadaslar simdi ütü baskı yöntemi ile devre çıkartacağız ve delmeye kadar anlatacağım sizlere. İlk olarak elimizde bir devre dosyası, resmi (PDF,LYT) olacaktır.biz bu devreyi lazer yazıcıdan; kuşe kağıda aktarmamız gerekiyordur.
Eğer lazer yazıcım yok diyorsanız; o zaman devreyi normal bir şekilde çıktısını alıyoruz sonra da kuşe kağıdımızı ve devremizin çıktısını alıp temiz bir fotokopici de devreyi bu sefer de kuşe kağıda en koyu biçimde aktarıyoruz.
Bu arada kuşe kağıt; imsakiyeler,takvim yaprakları vb. da olabilir. kırtasiyede olurmu bilmem ama kağıtcılardan bulabilirsiniz.
İlk resmimiz normal A4 kağıt


Bakın altta ki yağlı kağıt.

Devremizin kuşe kağıda aktarılmıs hali.Sağ taraftaki A4 kağıt,Sol taraftaki ise yağlı kağıt.

Şimdi geldik işin en zor kısmına kuse kağıttan plakete aktarmaya.

Bize gerekli olan bir ütü; Buharlı ütü ise su koymadan 3. seviyede, buharsız ütü ise de yine 3.seviye de ayarlıyoruz. NOT: ütüden ütüye değişebilir.

Kuşe kağıdımızın tonerli kısmını bakıra tam gelecek şekilde ayarlıyoruz. isterseniz kaymaması için bant yapıştırabilirsiniz. Ütülemeye başladık yavaş yavaş ütülüyoruz ve ısıyı eşit dağıtıyoruz.

Nerdeyse bitti.Ama ütülerken tonerin bakıra (plakete) yapışıp yağışmadığını kontrol ederek ütülüyoruz.
Kağıdın kenarlarından kaldırıp bakıyoruz ve tam yapışana kadar ütülüyoruz. Biraz da tecrübe istiyor çünki süresi belli olmuyor: plaketin kalitesi, kağıdın yapısı, ve ütünün de kalitesine göre değişir.

Ütüleme isleminin bittiği kağıdın renginden de anlaşılıyor işte

Kağıdın kenarlarından çıkartmaya başlıyoruz.

Çıkmayan yerleri de su dolu bir kaba koyup ovuşturarak çıkartıyoruz isterseniz koyduğumuz suya sabun vb eklersek daha da erken çıkabilir kağıt.


İşte devremiz hazır gibi görünüyor ama daha bitmedi. Bu aşamada sadece ütü baskı yöntemi ile devremizi plakete aktardık.

CD,cam kalemi diye de tabir ettiğimiz kalemle devrenin eksik kısımlarını tamamlıyoruz isterseniz isminizi vb. yazabilirsiniz, size kalmıs yani.

Tuz ruhu perhidrolu;1/5 oranında (yani 5 kapak tuzruhuna 1 kapak perhidrol) koyarak asitimizi hazırlıyoruz.

Hazırladığımız asitimizin içine tonerli plaketimizi atıyoruz.

Yavaş yavaş plaketin tonersiz kısmı eriyor ve asit de yeşil renk alıyor. Yeşil renk almasının sebebi bakırın asitte çözünmesidir.

Neredeyse eritme islemi de bitti oldu gördüğünüz gibi.

İşte bitti gibi görünüyor eritme işlemini de tamamladık. Daha durun!!

Şimdi de sıra, plaketimizin tonerini çıkartmaya geldi. Bunun için selülözik tiner ve bir fırça kullanacağız.

Fırçamıza tinerden alıp, gördüğünüz gibi toneri de çıkartıyoruz.

Sizce devremiz tam olarak hazır mı acaba? Hayır bir işlem daha var

12 voltluk DC motor, mandren ve en incesinden bir matkap ucu yardımı ile Motorun ucuna mandreni mandrenin ucuna da ince matkap ucunu takıyoruz.

Şimdi dikkatlice plaketi delmeye başlıyoruz.Kenarlara kaydırmadan tam ortalayarak deliyoruz.

Küçük uç ile delme işlemi bitti,ancak büyük matkap ucu gereken yerler de var bu devremizde. Büyük olarak tabir ettiğim uç resimde görülüyor.Ölçüsünü tam olarak bilmiyorum.


Delme işlemini tamamen bitirdikten sonra da kum zımpara ile fazla tahris etmeden zımparalıyoruz.

Devremiz hazır.simdi sadece malzemeleri dizme işlemi kalıyor ve takiben de lehim

NOT:Lehim yaparken;havyayı parçayı lehimleyeceğimiz yere (plakete (bakıra)) değdirip ısıtıyoruz, sonra da lehimi plaket ile parçanın birleştiği yere değdirip havyamızı hemen kaldırıyoruz. Böylece lehim daha sağlam olacak ve parçayı tam tutacaktır.

Devremiz tamamlandı.Herkese geçmis olsun. Bu baskısını yaptığımız devre, bir PIC programlama devresidir.

Arkadaslar çok uğraştım ama ise yarayacağından eminim. Emeğe Saygı ! ©®
Bu anlatımın hakkı www.elektromanyetix.com sitesinindir.! ©® Üzerinde değişiklik yapmadan dağıtımı ve kopyalaması serbesttir.
![]()
Yeni gelişmeler var Kullanılacak Kağıt Konusunda Normalde Ben Kuşe Kağıt Kullanıyorum gazete kağıdının daha etkili olduğunu söyleyen bir arkadaş var denemek gerek :)
Kartel Diyorki:
Bir çok sitede araştırdım kimi takvim kağıdı diyor kimi etiket arkasında ki kağıt kimiyse asetat kağıdı kullanın diyor ama genelde tarif ederken sonunda pcb kalemiyle eksik kalan yerleri tamamlayın demeyide ihmal etmiyorlar ben fotograf kağıdı kullanıyordum tabi bende düzeltmeler yapmak zorunda kalıyordum o yüzden yeni arayışlar içindeydim direkt pcb ye yazdırmayı bile düşünmüştüm ama toner manyetik alan yardımıyla kağıda aktarıldığı için ve yazıcıda kullanılan manyetik rulonun manyetiği güçsüz olduğundan güçlü bir manyetik rulo yapmak zorunda bırakıyordu beni
Neticede özel bir mıknatıs gerekiyor ve piyasada yok yani direkt to pcb projesi bir süre askıda kaldı demek oluyor. :D
Ama arayışa devam ettim her türlü kağıdı denedim hatta “amyant” denen yanmaz bir kumaş var verniklenmiş ince kumaş görüntüsünde onu bile denedim bu kumaşın etiket yapışmaz tarzında bir özelliği var lakin yazıcıdan geçirdiğimde tonerin bile yapışmadığını görünce o iş de yatmış oldu aradığım kağıtlar hep kaygan toneri ememiyecek nitelikte kağıtlardı derken aklıma bildiğimiz gazete kağıdı geldi
Toner plastik bir yapıdaydı ve kağıt eriyebilen bir yapı hazırladığımız şemayı gazete kağıdına basıp pcb ye ütüleyerek yapıştırdığımızda elde ettiğimiz ürünün özelliklerini düşünürsek bir tarafı asitte erimez pcb,bir tarafı suda erir kağıt ve arasında asitte ve suda erimez toner e ben bu ürünü sıcak suya atıp yarım saat beklesem kağıt kendini bırakır tonere hiç birşey olmaz diye düşündüm hemen deneyiverdim hatta sonucu merak ettiğimden ve ürünü suya sokar sokmaz gazete kağıdının şeffaflaştığını görünce yarımsaat filan beklemeden parmağımla hafifçe oğuşturarak kağıdın erimesini hızlandırdım
Bence sonuç şu ana kadar yaptıklarımın en iyisi hatta daha iyisi olamaz çünkü tek toner tanesi bile ziyan olmadı işin ilginç tarafı ütüleme sırasında kaygan yüzeyli kağıtlarda kağıt toneri ememediği için ve tonerin kendi kalınlığı olduğu için ütünün altında ezilip genişleyerek şemadaki orjinal yakınlığını bozuyordu bu sorun ince işçilik yapılamaz demek oluyordu ama gazete kağıdı toneri emdiği için genleşme olmuyor desemde sanırım mantıken bir miktar genleşme olması gerekir.
Ama en azından gözle görülür bir genleşme olmadığına şahsen tanık oldum uzun lafın kısası sonuç o kadar harika ki hemen birilerine anlatma ihtiyacı duyup daha hazırladığım pcb yi asite atmadan buraya yazma gereği duydum bu arada sanırım benim kullandığım gibi gazetenin iç sayfaları olmalı yani en dandik kağıttan olan sayfalar kullanılmalı ki hem kağıt kolay erimeli hem toneri daha kolay emmeli hemde kağıt erirken tonere hasar vermemeli. hepinize hayatınızda başarılar dilerim kolay gelsin
Yazar: gevv
Yazarımızın 320volt.com Blog üzerinde şu an okuduğunuz yazı dahil 1955 yazısı bulunmaktadır. Yazarımız hakkında bilgileri ve diğer yazılarını görmek için bakınız; gevv












meraba konu çok güzel teşekkürler
eritme sırasında HCL ve perhidrol yerine daha tehlikesiz ve daha iyi sonuc veren nitrik asit kullanabilirsiniz ben kullanıyorum nitrik asiti kimyasal madde satan medikallerden yada kimyasal madde satan attar benzeri yerler var ordan bulabilirsiniz (konyada aziziye cami civarında litresi 2ytl cokta ekonomik)
bu baskı deverini çizgileri çok inci kopabirmi ?
S.A. arkadaşlar.
Ben de bu uygulamayı denedim. Yaklaşık 10 deneme sonunda başarılı oldum sayılır :D . Ama öğrendiğim birşey var. Bir arkadaş yazmıştı kalan kağıtları tuzruhu ile temizleyebilirsiniz diye.
Ben de bir sürü deneme yaptığım için her deneme sonunda plaketi selülozik tiner ile siliyordum. Tahminim ki plaketin toneri tutmama ve dağılma nedeni bende buydu.
Sondan 2 deneme önce plaketi önce tinerle tonerden arındırdım. Ardından tuzruhu ile sildim ve BINGO!!! Artık plaketim toneri tutuyor ve eskisine göre toner daha az dağılıyordu…
mehmet arkadaşıma da cevap vermek istiyorum. Eğer güzel bir şekilde yaparsan zaten toner bir film şeklini alıyor ve kopma falan olmuyor. Yeter ki plakete geçsin.
Bitmiş baskı devre üzerinden,yani asit banyosu işleminden sonraki toner artıklarını temizlemede aseton kullanmanızı öneriyorum.Tinerden daha iyi çözüyor,temizliyor sankim.Sarı renkli kaliteli transfer kağıdı ile kayda değer kalitede çıktılar aldım.Birkaç deneme daha yapıp işi geliştirebilirim.En güzelide burda deneyimlerimizi paylaşmak elbette.
Birde küçücük bir şişe perhidrol dünyanın parası.Bunu yerine başka katalizör(asidin tepkimesini reaksiyonunu hızlandırıcı) deneyen arkadaşlar varsa deneyimlerini paylaşsınlar lütfen.Mesela ben perhidrol yerine daha hesaplı olan ve saç boyama işinde kullanılan peroksit haplarını denemeyi düşünüyorum.Bulupta almak,denemek nasip olmadı.Ayrıca demir3klorür topakları da satılıyor elektronikçilerde.İsmini tam hatırlayamadım şimdi,onu da deneyeceğim.
Sonuçları sizlerle paylaşacağım arkadaşlar.Yanlışım varsa düzeltin lütfen. Yine aklıma gelen birkaç detayı da sizlerle paylaşayım naçizane.
Eğer laser yazıcınız baskı aşamasında asetatı eritip,içindeki silindirlere yapıştırmıyorsa yani sorunsuz çıktı veriyorsa,asetat ile baskı yapmak ta verimli olabiliyor.Şöyleki ütüleme aşamasında tonerin bakır plakaya transferini en net olarak şeffaf olan asetat ile görebiliyorsunuz.
Bir diğer detay,bakır plakanız özel naylon muhafaza içinde elinize ulaşmamışsa(bizim elektronikçilerimizde açık satılıyor genelde);havadan nemden ya da el temasından çok az da olsa etkileniyor ve oksitleniyor,yağlanıyor,kirleniyor.Ütüleme işleminden evvel sıvı bulaşık deterjanı(en iyi kir ve yağ çözücü olduğu için)ve eski bir diş fırçası ile bakırın yüzeyini bir güzel temizlemenizi öneriyorum. .Selam ve saygılarımla.
Ben toptancıdan alıyorum kuaför vb. gibi yerlere malzeme verenler 2 litre 5 tl bulunduğunuz yerde mutlaka bir toptancı vardır
bakırı çözmesi çok uzun sürüyor bir ara denemiştim
bu arada güzel anlatım ama şu anlatımda delme işleminde bahsedilen şey tığ değil matkap ucudur :) tığ yazılmış gidipte tığ takıpta delmeye çalışan arkadaşlar çıkabilir
bende bi tecrübemi anlatayım..
devrede yollar çok yakınsa delme işleminde matkap ucu diğer yollara kayabilir.
bunu önlemek için küçük bir parça delikli plaketiniz varsa delinecek yere delikli plaketin delinin olduğu yere konur böylece diğer yollar zarar görmez :D
Merhaba bende sizler gibi meraklı bir kardeşinizim elektrik elkronik müh. 3. sınıf öğrencisiyim biraz pratik yapmak istiyorum bana ufaktan ufaktan yapmam için projeler önerirseniz çok sevinirim.. saygılarla….
Kartel arkadasima bir sorum var. gazetedeki mevcut boyaların (yazı / resim) baski devreye bir etkisi oluyormu? Boş kuşe kağıt bulmak kolay ama gazete bulmak zor olabilir. Birde Saman kağıtlarının yapısınında gazete kağıdına yakın olduğunu düşünüyorum. saman kağıt ile tecrübe yapan arkadaşımız oldumu?
arkadaşlar plaketin ön yüzüne elemanların resimlerini nasıl çıkartıyoruz bilgi verirseniz sevinirim şimdiden sağolun iyi calışmalar
ben denedim birtürlü çıkmadı bakır üzerine.
benim kullandığım yöntem:
karbon kadının üstüne devre şaması karbon kağıdının altına bakır parçası şemanın üstünden geçince karbon kağıdı alta bakırak geçiriyor bende bakırın üstünde düzeltmeler yapıyorum işlem bitince perhidrole koyuyordum tuz ruhuna gerek yok bence ekstıra bide zehirlenme ihtimali var
Çok güzel bir paylaşım.Delikli peritrans üzerine yaptığım ldr li devreyi bir türlü çalıştıramadın.Plakete çıkartıp tekrar denemeyi düşünüyorum sayenizde teşekkürler.