Motorun frenlenmesi için motor kasnağının
iki balata ile sıkıştırılmasına balatalı veya mekanik frenleme denilir.
Şekilde görüldüğü gibi enerjisiz durumda motor miline bağlı volan
(büyük demir disk) balata tarafından A yayı vasıtasıyla sıkılır
ve volanın dönmesi engellenir.
Motor enerjilendirildiğinde aynı anda
fren bobini de enerjilenmiş olacağı için balata mekanizması açılır
ve motor hareket etmeye başlar. Motorun enerjisi kesildiğinde fren
bobininin de enerjisi de kesileceği için balata mekanizması tekrar
volanı sıkarak motorun dönmesini engellemiş olur.
Mekanik frenlemede balataya sürtünmeden
dolayı toz ve koku meydana gelir. Bundan dolayı genellikle insansız
ortamlarda kullanılır. Asansör ya da vinç gibi sistemlerde motorların
kapalı alanda frenlenmesi için tercih edilirler. Balatalı fren bobinleri
alternatif akımla kullanılabilse de, genellikle doğru akımda kullanılırlar.
Elektrik
Kumanda Teknikleri Ders Notları / Haluk Karahan & Savaş Kılınç @ 2003